Inkoop Zorg

Inkoop 2e Lijnszorg

Welke afspraken kunnen gemeenten in een regio maken om samen te werken?

Leestijd: 2 minuten

Inkooptechniek en contractmanagement

Gemeenten hebben in het zorglandschap te maken met grote, veelal regionaal georganiseerde zorginstellingen en kleine, lokale professionals met soms innovatieve behandelmethoden.Op de techniek van inkoop en contractering kan standaardisatie en gezamenlijk contractmanagement bijdragen aan meer doelmatigheid, vermindering van administratieve lasten en voorkoming van fraude. In veel regio’s zijn goede voorbeelden te vinden van door samenwerkende gemeenten professioneel ingerichte inkoop- en servicebureaus. 

Beleidsvorming gemeenten

De gewenste transformatie van zorginzet naar 1e lijnshulp en preventie vergt echter een meer beleidsmatig gedreven samenwerking. Gemeenten maken eigen keuzes bij de inrichting en positionering van wijk/buurtteams. Ouders en kinderen wonen niet altijd in dezelfde gemeente en maken vooral in stedelijke gebieden gebruik van huisartsen in verschillende gemeenten of buurten. De belangrijkste uitdaging ligt in het gewenste samenspel tussen professionals in buurt/wijkteams en 2e lijnszorgverleners.

Het samenspel vanuit regionale zorgaanbieders/systeempartners vergt in ieder geval dat gemeenten op regionaal niveau hun beleidskeuzes op elkaar afstemmen. Daarnaast is samenwerking in de beleidsvorming gewenst om aan zowel ouder en kind als zorgprofessional duidelijkheid te geven over de mogelijkheden tot inzet van 2e lijnszorg (het menu aan zorgdiensten). Verschillen in beleidskeuzes van gemeenten moeten begrijpelijk en scherp afgebakend zijn om verkeerde verwachtingen en misverstanden in de zorgketen te voorkomen.  

Samenwerkingsvorm

Het overdragen van zorgtaken en -bevoegdheden aan regionale samenwerkingsverbanden om samenwerking top-down af te dwingen is voor veel gemeenten een brug te ver. Het gaat om grote uitgaven met veel gevoeligheden in de uitvoering waarop zowel verantwoordelijke collegeleden als gemeenteraden grip willen houden. 

Gemeente kiezen meer en meer voor netwerkverbanden waarin beleidsvoornemens op verschillende zorgtaken in het sociaal domein worden uitgewisseld en op basis van best practices toegewerkt wordt naar eenduidige beleidskeuzes en afstemming op uitvoeringsaspecten.  Daartoe worden afspraken gemaakt om beleidsvorming bij gemeenten meer gestructureerd en langs gelijkvormige cycli te laten plaatsvinden. Met vastlegging van periodieke overlegmomenten en jaarlijks herzienbare afsprakenkaders. Gedreven door de gemeenschappelijke wens om de gewenste beweging op inhoud aan te jagen vanuit een meer en meer eenduidige visie op de sturingsmogelijkheden.   

Begrensde sturingsmogelijkheden

Op demografische en sociale ontwikkelingen in een lokale samenleving heeft een gemeente maar beperkte invloed. Een daarmee samenhangende toe- of afname van de zorgbehoefte is voor de gemeente daarom niet te sturen. Wel op het tijdig signaleren van zorgbehoeften en het activeren van zowel de client en zijn omgeving (zelfzorg) als een adequate inzet en samenspel vanuit zorgprofessionals (1e en 2e lijn). Een wijk/buurtgerichte benadering is daartoe de beste aanpak. Afspraken met (strategische) zorgpartners zijn nodig om vanuit een gemeenschappelijke visie verschillende clientgroepen gericht te kunnen aan te spreken op gewenste eigen inspanningen. Mede als kader voor alle in de zorgketen rond het gezin ingeschakelde hulptroepen. In elke wijk, buurt of dorp zijn hoog betrokken professionals aan de slag om problemen succesvol te lijf te gaan. De kunst is om gestructureerd met elkaar best practices op te halen en te delen in beleidsvorming.